İş Yerinde Mobbing

Bİnsan, bir toplum içinde yaşadığı ve sosyal bir varlık olduğu için her zaman o toplumun etkisinde kalır. Yaşadığı toplumun yapısı insanın psikolojik yapısını da doğrudan etkiler. Psikolojik şiddet ise toplumları ve bireyleri geriye götüren, zarar veren en temel unsurlardandır. İnsana zarar veren psikolojik şiddetlerin başında iş yerinde uygulanan psikolojik şiddet (mobbing) gelir. Mobbing nedir, cezası var mıdır?  inceleyelim.

İŞ YERİNDE PSİKOLOJİK ŞİDDET

Mobbing, günümüzde iş hayatında adından sıklıkla söz ettiren ve pek sevilmeyen psikolojik şiddet türlerinin en önemlilerin biri. Baskı, bezdirme politikası, rahatsız etme, psikolojik terör anlamlarına da gelir. İlk olarak 1984’te Heinz Leymann tarafından ortaya atılan bir kavram. Leymann, mobbingin tanımını “bir veya birkaç kişinin bir diğer kişiye, sistemli olarak düşmanca ve ahlak dışı bir iletişim yöneltmesi” olarak yapmış.


MOBBİNG SÜRECİ

Mobbing, kişilerin psikolojik durumunu, özgüven düzeyini, çalışma performansını, işe olan bağlılığını, sosyal ilişkilerini ve hatta fiziksel sağlığını olumsuz yönde etkiler. Örneğin; bir iş yerinde yöneticinizin çalışanlar arasında uyguladığı çifte standart  ya da çalışma arkadaşınızın kendisini sizden üstün görmesi ve her ortamda bunu size belli etmesi, aynı şekilde sizin yaptığınız işleri kendisi yapmış gibi yansıtması da karşılaşılan psikolojik şiddet durumlarındandır. Bir süre bu durumla baş etmeye çalışan kişi psikolojik durumunu dengede tutma konusunda zorluk yaşamaya başlar. Öncelikle iş yerindeki çalışma ortamını düzeltmeye çalışır. Yaşadığı bu şiddet halinde değişiklik olmazsa iş değişikliği yapmak zorunda bırakılır. Maalesef psikolojik destek almaya kadar gidebilir.


TÜRKİYE’DE MOBBİNG

Ülkemizde çalışma koşulları ve çalışanlarla yapılan anketlere genel olarak baktığımızda mobbingin çok çeşitli şekillerde karşımıza çıkar. Mağdurlar zayıf, kırılgan, özgüveni düşük bireyler olmak zorunda da değil. Özellikle daha dürüst, güvenilir, başarılı, yaratıcı, farklılıklara açık olan kişilerin daha çok mobbinge maruz kaldığını görürüz. Bazen de üstünün kurduğu otoriteyi reddeden, köleleşmeye karşı duran bireyler de mobbingle mücadele etmek durumda kalırlar.  Fazla iş yükleme, fazla mesai yapmak zorunda bırakılma, az ücretle çok iş beklentisi, yapılan işi beğenmeme, çifte standart uygulama, hakaret, taciz çalışanlara uygulanan psikolojik şiddet davranışları olarak karşımıza çıkmakta. Bu psikolojik şiddet öncelikle çalışanları, işvereni, işletmenin tamamını, ailelerini ve sonuç olarak tüm toplumu etkiler.

Birçok ülke hukuk düzenlemelerinde mobbinge yer verirler. Almanya, Fransa, İsveç, Avusturya gibi ülkelerde psikolojik şiddet suç olarak kabul edilir ve yaptırımlara bağlanır. Son yıllarda ülkemizde de mobbing konusunda hassasiyet ve bilinçlenme gösterilerek hukuk sistemimizde de iş yerindeki psikolojik şiddete özel kanunlarla yer verilir. Psikolojik şiddete maruz kalan kişi hukuki yollardan hakkını arayabilir.

Mobbingin bireysel olarak çözülmesi geçicilik gösterir. Öncelikle topluma toplum olma bilincinin daha iyi açıklanması yönünde çalışmalar yapılmalı ve her bireyin toplumda daha aktif bir yere sahip olması sağlanmalı. İş hayatındaki psikolojik şiddetin kökten çözümü içinse toplum içindeki çalışanların öncelikle birbirine saygı, takım olma bilinci, paylaşıma ve işbirliğine açık olma gibi konularda eğitimler verilmeli. Sorunun bir bütün olarak çözülmesi için çabalar oluşturulmalı. Bireyler de kendi kişisel gelişimleri için mücadelelerini üst düzeye çıkarmalı. Sürekli eğitim hayatın her aşamasına uygulanabilir olmalı ve toplumun tüm bireyleri için vazgeçilmez hale gelmeli.  Psikolojik şiddet kaçınılmaz olmaktan kurtarılmalı.

Yazar: Bilge Efe

Subscribe to Enstitü Blog

Don’t miss out on the latest issues. Sign up now to get access to the library of members-only issues.
jamie@example.com
Subscribe